Melk de witte sloper?

Alhoewel melk drinken vroeger een vanzelfsprekendheid was hoor je tegenwoordig steeds vaker dat melk helemaal niet zo gezond zou zijn als ons jaren is voorgehouden. Waarom melk dan niet goed voor je zou zijn? Een klein overzichtje van wat verschillende experts erover zeggen.

Van nature geen melkdrinkers

Kris Verburgh, auteur van het boek De Voedselzandloper noemt als eerste belangrijke factor dat de mens evolutionair gezien helemaal niet gebouwd is om melkproducten te verteren. Hij stelt dat de mens nog maar zo’n 10.000 jaar dierlijke melk drinkt terwijl onze soort – de homo sapiens – al zo’n 180.000 jaar bestaat. Ons maag-darm stelsel zou dan ook niet gemaakt zijn om zuivelproducten te verteren.

Melk bevat melksuikers (lactose) wat in onze darmen wordt afgebroken met behulp van het enzym lactase. Als baby heeft de mens – voor de verwerking van moedermelk – genoeg van dit enzym, maar na de babyperiode neemt de hoeveelheid af en krijgen wij het moeilijker. Toen de mens 10.000 jaar geleden begon met het drinken van koeienmelk heeft de natuur wel een poging gedaan dit probleem op te lossen door een mutatie in ons dna te bewerkstelligen. Hierdoor zouden we de beruchte melksuikers beter kunnen afbreken. Ongeveer 10% van de Europese bevolking mist dit gen echter waardoor lactose-intolerantie optreedt. En ter illustratie: 75% van de Afrikanen en bijna 100% van de Aziaten missen deze mutatie en kunnen melk niet verteren.

Koemelk is voor koeien

melk ongezond?Een ander punt van aandacht is het feit dat wij mensen de enige soort zijn die melk van een ándere diersoort drinken. Walter Willett , hoogleraar Voeding en Epidemiologie aan de Harvard School of Public Health zegt hierover het volgende: “Melk heeft een complexe samenstelling van eiwitten en hormonen die is gericht op het voeden – en zo snel mogelijk groot krijgen – van babyzoogdieren. Daardoor zijn er voor ons ook schadelijke effecten”.
Het lijkt er dan ook sterk op dat er een verband is tussen de grote zuivelinname in westerse landen en het aantal gevallen van (met name) prostaatkanker. Dit is te zien in de grafiek hieronder die gevonden is in een presentatie die Willett in samenwerking met Albert Hofman – hoofd Epidemiologie Erasmus MC – gaf. Ook Verburgh noemt een aantal soorten kanker die in verband zouden staan met zuivelinname. ‘Onderzoekers vermoeden dat melk het risico op deze kankers verhoogt omdat melk allerlei natuurlijke groeifactoren bevat’ aldus Verburgh. Hoe meer groei, hoe meer kans op kanker.

 melk ongezond?

Bovenstaande grafiek laat zien dat in landen waar veel melk wordt gedronken meer prostaatkanker voorkomt dan in landen waar minder melk wordt gedronken.

Hormonen en antibiotica

Een ander argument dat hier en daar de kop op steekt is dat koemelk resten van Bovine Recombinant groeihormonen (RBGH), medicatie en antibiotica zou bevatten. Dit argument kunnen we echter van tafel vegen want RBGH mag in Europa niet gehanteerd worden en koeien die behandeld zijn met hormonen komen de EU niet in. Daarnaast wordt melk van de boer gecontroleerd op resten van antibiotica en mag alleen schone melk de winkel in. Fijn om te weten toch?

En al dat calcium dan?

Alhoewel het drinken van melk dus bijdraagt aan de inname van calcium vermoedt men dat er een aantal flinke gezondheidsrisico’s aan kleven. Het advies van het Voedingscentrum (een halve liter per dag) ligt dus vrij hoog. Volgens hoogleraar Willett is 1 glas melk per dag meer dan genoeg, en voldoet ook tweemaal per week een glaasje. Hij stelt dat mensen zuivel echt niet helemaal af hoeven te zweren maar wil duidelijk maken dat melk niet noodzakelijk is voor een gezond voedingspatroon. Calcium kan ook uit andere – plantaardige – bronnen worden verkregen (zie afbeelding onderaan dit artikel). Bovendien is niet alleen calcium belangrijk voor sterke botten maar zijn ook potassium (te vinden in tomaten, bananen en spinazie) en magnesium hierbij van groot belang. Wat in dit verband trouwens nog het vermelden waard is, is het verassende feit dat alhoewel er in westerse landen meer melk wordt gedronken dan in andere delen van de wereld, er hier meer botbreuken plaatsvinden. Waarom melk dan nog steeds zo fanatiek aangeprezen wordt? Net als bij suiker gaat er achter melk een enorme industrie schuil; een miljarden business die lobbyt bij de overheid om ons van de gezondheidseffecten te kunnen overtuigen.

Hieronder: calcium uit plantaardige voeding!

plantaardige calcium

Bronnen: 1. Presentatie Jong geleerd, oud gezond. Lof der geneeskunst 2011. Retrieved from http://player.companywebcast.com/planetevent/20110923_1/nl/Player 2. Jesse van der Velde, Melkproducten wel of niet gezond voor ons? (2011) 3. Verburgh, K., de Voedselzandloper, 2013
Advertenties

3 gedachtes over “Melk de witte sloper?

  1. Zou melk zo slecht zijn zoals ze beschrijven?
    Als men weet dat het al eeuwen de drank was voor op te groeien en dat ze nu onderzoek gedaan hebben dat melk toch niet zo gezond zou zijn, stel ik me de vraag wat is nog wel gezond.
    Waar ik wel in kan komen de koeien worden als maar meer ingespoten voor allerlei ziektes en dat zal zeker terecht komen in de melk. Maar wat dan met de vervuiling en de groeten die we uit de tuin eten.

    Wel misschien een mooi stukje om verder over na te denken. 😉

    • Bedankt voor je reactie! Tsja ik vind het ook heel lastig! Dit stukje is inderdaad bedoeld om de mogelijke nadelen te belichten. Ik hoorde regelmatig over negatieve kanten van melk maar wist niet zo goed waar men nu precies op doelde. Ik heb hier gewoon de mening van een aantal wetenschappers genoemd ter verduidelijking. Het is aan ieder voor zich wat hij/zij met die informatie doet.

      • Het is dan ook een prachtig stukje tekst dat je neerzet en dat even doet nadenken.
        En zoals je schrijft het is ieder voor zich natuurlijk.

        Ik zelf ben altijd blij dat mensen ook dit eens naar boven halen. Want men denkt als maar goed bezig te zijn met zoals ze zeggen drink dagelijks een glas melk daar wordt je sterk van, maar het kan een negatief kantje hebben als het lichaam er niet tegen kan.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s